“Martwe podmioty” i ich wykreślenie z KRS – interpelacja poselską i odpowiedź Ministerstwa

Karolina Rokicka-Murszewska        19 października 2015        Komentarze (0)

Dzień dobry w poniedziałek! Pobudka o 5 rano i podróż do Torunia – nie brzmi dobrze, dlatego odsypianie w pociągu mam opanowane do perfekcji 🙂 gdy ja będę mknąć z zawrotną prędkością mniej więcej 85 km/h, Ty być może właśnie siadasz do porannej kawy i przeglądu ulubionych blogów, zapraszam Cię więc do przeczytania dzisiejszego wpisu.

Parę miesięcy temu pisałam o nowych rozwiązaniach w ustawie o Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczących uproszczonych zasad rozwiązywania i wykreślania z KRSu podmiotów, które są nieaktywne i nie posiadają majątku.

Na tle tej nowelizacji interpelację poselską do ministra sprawiedliwości wystosowała poseł PO Iwona Kozłowska. Pani poseł pyta m.in. o konstytucyjność ustawy z dnia 28.11.2014 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw. Zbliżają się wybory parlamentarne i choć z zasady nie “politykuję”, to jakoś trudno nie powiązać nadmiernej aktywności posłów pod koniec kadencji z nadchodzącym “wielkim dniem”.

O co pyta pani poseł? Po pierwsze wskazuje, że nowelizacja może prowadzić do pewnych nadużyć – chodzi o “przymuszanie podmiotów rejestrowych do realizacji wymogów sądu rejestrowego” (tutaj chciałabym zaznaczyć, że nie jest to sformułowanie prawidłowe – podmiot rejestrowy realizuje bowiem wymogi ustawy, nie zaś samego sądu). Wątpliwości, w ocenie pani poseł, budzi również fakt, że sąd może wszcząć z urzędu postępowanie o rozwiązanie podmiotu wpisanego do Rejestru bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, w przypadku gdy wydano postanowienie o odstąpieniu od postępowania przymuszającego lub jego umorzeniu.

W dalszej części interpelacji została podniesiona kwestia niezgodności z zapisami Konstytucji (dotyczącymi wywłaszczenia) przepisu art. 25e ustawy o KRS. W szczególności chodzi o ust. 1, 2 oraz 4. Zgodnie z tym przepisem:

1. Skarb Państwa nabywa nieodpłatnie z mocy prawa mienie pozostałe po wykreślonym z Rejestru podmiocie, bez względu na przyczynę wykreślenia, którym nie rozporządził przed wykreśleniem właściwy organ, z chwilą wykreślenia z Rejestru.

2. Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność z nabytego mienia za zobowiązania podmiotu wykreślonego z Rejestru.

(…)

4. Roszczenia wierzycieli oraz osób, o których mowa w ust. 3, wygasają, jeżeli nie będą dochodzone przeciwko Skarbowi Państwa w terminie roku od chwili nabycia mienia przez Skarb Państwa. (…)

Pani poseł pyta również o zabezpieczenie interesów podmiotów, które nie dokonały przerejestrowania do Krajowego Rejestru Sądowego. Zgodnie z art. 3 ustawy nowelizującej z 28.11.2014 r., podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do KRS, które były wpisane do rejestru sądowego (np. RHB) i które do dnia 31.12.2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do KRS, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1.01.2016 r. Wówczas majątek takiego podmiotu przechodzi nieodpłatnie na Skarb Państwa, również z dniem 1.01.2016 r.

Odpowiedzi udzielił Wojciech Hajduk, podsekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości, który wyjaśnił, co następuje:

(1) Katalog podstaw wszczęcia postępowania o rozwiązanie podmiotu (art. 25a ust. 1 ustawy o KRS) jest zamknięty, zaś zasadą jest wcześniejsze prowadzenie postępowania przymuszającego wobec podmiotu.

(2) Odstąpienie od postępowania przymuszającego również może nastąpić tylko w ściśle określonych przypadkach (zob. art. 24 ust. 3 ustawy o KRS) – jeśli np. spółka nie ma organów, adresu, a wcześniejsze postępowania przymuszające nie przyniosły oczekiwanego skutku.

(3) Nowelizacja należycie zabezpiecza interes podmiotów, które prowadzą aktywną działalność, a dotychczas lekceważyły swoje obowiązki wobec Krajowego Rejestru Sądowego – postanowienie o wszczęciu postępowania jest doręczane podmiotowi i ogłaszane w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Podmioty dostają szansę, aby powiadomić sąd, że ich wykreślenie jest co najmniej przedwczesne – wypełnienie przez nie obowiązków rejestrowych powoduje umorzenie postępowania.

(4) Co do kwestii nieodpłatnego nabycia majątku podmiotu wykreślanego przez Skarb Państwa, pozwolę sobie zacytować wypowiedzieć ministra Hajduka, z którą się zgadzam w całej rozciągłości:

To nie ustawodawca pozbawia własności lub praw majątkowych, ale sam uprawniony na skutek swojego zachowania w postaci długotrwałej bezczynności wytwarza stan analogiczny do porzucenia swojego majątku, a więc sam rezygnuje z przysługujących mu praw.  

(5) Jeśli natomiast chodzi o problem podmiotów, które nie przerejestrują się do 1.01.2016 r. do KRSu – podmioty te miały na to 15 lat (!), bo KRS istnieje od 1.01.2001 r. W obecnym stanie rzeczy funkcjonują niejako poza oficjalnym obrotem gospodarczym, którego jawność i pewność zapewnia m.in. KRS. Nie składają sprawozdań finansowych. Same w sobie stanowią wiec pole do nadużyć, a regulacja ma służyć zapobieżeniu tego typu sytuacjom.

(6) W zakresie rocznego terminu na dochodzenie wierzytelności minister wskazał, że jest to termin dodatkowy, wzmacniający ochronę wierzycieli, bowiem w “standardowym” trybie (likwidacja, a dopiero po niej wykreślenie) roszczenia wierzycieli wygasają już z chwilą wykreślenia dłużnika z rejestru.

W mojej ocenie nowelizacja jest potrzebna i jeśli sądy będą z niej odpowiednio korzystać, może przynieść wiele dobrego dla uporządkowania spraw tzw. “martwych podmiotów”. Dlatego według mnie odpowiedź ministra Hajduka była wyczerpująca. Nie wiem, czy zadowoliła ona również panią poseł, ale – zgodnie z art. 193 ust. 3 Regulaminu Sejmu – ma ona 30 dni na wystąpienie o dodatkowe wyjaśnienie.

Na koniec interpelacji pani poseł postawiła jeszcze pytanie, czy znane są już przypadki wszczęcia postępowania z urzędu o rozwiązanie podmiotu wpisanego do rejestru bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, do których mogło dojść po dniu 30 czerwca 2015 r.

No i przyznaję się bez bicia, ta jedna odpowiedź całkowicie mnie nie usatysfakcjonowała: Uprzejmie informuję, że Ministerstwo Sprawiedliwości nie posiada szczegółowych danych, co do liczby wszczętych przez sądy rejestrowe postępowań o rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, wiadomo jednak, że sądy sukcesywnie takie postępowania wszczynają.

Częstochowa w pigułce

Mała migawka z mojej podróży do Częstochowy. Było jesiennie, szaro-buro, ale nastroje wprost fantastyczne 🙂 zwracam uwagę na pierwsze zdjęcie – mural “Wieża Babel”, autorstwa Tomasza Sętowskiego – na żywo robi ogromne wrażenie!

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Publikując komentarz przekazujesz Kancelarii swoje dane osobowe, w tym imię i nazwisko, pseudonim, numer IP, swój adres e-mail i ewentualnie adres strony internetowej. Podanie tych danych jest dobrowolne, ale bez ich przekazania nie będę mogła odpowiedzieć na Twój komentarz. Widoczny na stronie będzie wyłącznie podpis, data opublikowania komentarza oraz ewentualnie adres podanej przez Ciebie witryny internetowej. Administratorem Twoich danych osobowych stanie się Sienkiewicz i Zamroch Radcowie prawni sp.p. (ul. Warszawska 4/3, 87-100 Toruń). Twoje dane osobowe będą przez nas przetwarzane wyłącznie w celu udzielenia odpowiedzi na komentarz. Szanujemy Twoją prywatność - dane nie będą przekazywane do innych podmiotów, za wyjątkiem podmiotu obsługującego niniejszy formularz oraz naszą pocztę e-mail. Dane będziemy przechowywać przez okres publikacji komentarza – po tym okresie zostaną usunięte. W każdym czasie możesz się również zwrócić do Kancelarii z żądaniem sprostowania, usunięcia swoich danych, wniesienia sprzeciwu, przeniesienia do innego podmiotu lub ograniczenia ich przetwarzania – wystarczy, że napiszesz wiadomość na adres: radcowie@radcowie.biz. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych jest art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia ogólnego o przetwarzaniu danych osobowych (RODO). Jeżeli według Ciebie Twoje dane są przetwarzane nieprawidłowo, masz prawo złożenia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: